Người dân huyện Lâm Thao tỉnh Phú Thọ mỗi khi xa quê đều nhớ đến món ăn đặc sản truyền thống của quê hương mình đó là xáo chuối. Xáo chuối là món ăn đơn sơ, mộc mạc; một món ăn dân dã song lại rất sang.
Ở Lâm Thao, món xáo chuối được ưa chuộng ở nhiều làng quê, nhưng có lẽ món ăn này nổi tiếng nhất vẫn là khu Vĩnh Tề thuộc xã Cao Xá. Các cụ già cho biết, món xáo chuối được hình thành từ rất lâu đời và được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Món ăn này tưởng chừng dễ nấu nhưng không phải ai cũng có thể nấu được bát xáo chuối ngon. Bởi nó đòi hỏi phải được thực hiện qua bàn tay chế biến của những người nội trợ tài hoa đầy kinh nghiệm.
Cho dù là vậy, nhưng người dân Lâm Thao hết sức ưu ái mốn ăn này vì thế nó xuất hiện trong những bữa tiệc cưới, khao họ, đám giỗ… thậm chí cả đám hiếu cũng không thể thiếu món ăn này. Xáo chuối ăn ngon nhất khi còn nóng.
Người ăn sẽ bị cuốn hút bởi mùi thơm lừng từ riềng tỏa ra, bởi vị ngọt của tương, chuối, xương và của tiết lợn. Sự kết hợp của năm nguyên liệu chính này cùng với vị đậm đà của gia vị đã làm nên một món ăn đặc trưng truyền thống của người dân quê hương đất Tổ. Bây giờ đời sống cao, nhiều bạn trẻ có thể bỏ qua xáo chuối, nhưng rất nhiều người vẫn nhớ và thích món ăn dân dã này.
